Tegoroczne Forum zorganizowaliśmy w Jeleniej Górze, u podnóża Sudetów.
W pierwszym dniu podczas sesji rannej dyrektor Janusz Malinga reprezentujący Departament Warunków Pracy Wyższego Urzędu Górniczego poruszył temat „Zagadnienia bezpieczeństwa pracy w górnictwie odkrywkowym kopalin pospolitych”. Przypomniane zostały m.in.: obowiązki przedsiębiorcy w zakresie zapewnienia środków materialnych, szkolenia pracowników, odzieży roboczej, oceny ryzyka zawodowego, instrukcji, utrzymania maszyn zgodnie z DTR, Dokumentem Bezpieczeństwa, zapewnieniem odpowiedniej ilości osób dozoru ruchu, oraz obowiązki Kierownika Ruchu Zakładu Górniczego w zakresie organizacji ruchu zakładu górniczego. Sprawnie przeprowadzona przy pomocy tabel i wykresów prezentacja zakończyła się ciekawą dyskusją. Dyrektor odpowiadał na wiele pytań, często szczegółowych dotyczących prowadzenia zakładu górniczego, również niezwiązanych z tematyką wykładu.
Korzystając z obecności przedstawiciela WUG i przy uwadze szerokiego grona górników wydobywających spod wody, głos w dyskusji nt. Prawa Wodnego zajął Hubert Szwarz, prawnik z PEK Walmar. Poruszył bulwersujący temat koparek pracujących na zamkniętych akwenach kopalni odkrywkowych i traktowania ich jako statki w żegludze śródlądowej. Takie traktowanie wiąże się bezpośrednio
z koniecznością spełnienia szeregu wymagań związanych z dostosowaniem koparki pływającej do nowych przepisów, narażeniem na kontrole nowych, w warunkach kopalni, urzędów; w następstwie wyłączenia z pracy koparek, itd. Z sali padały przykłady „ofiar” działania nowych przepisów. Zdaniem dyrektora Malingi obecne przepisy przynajmniej w zakresie kontroli stoją w sprzeczności
z Prawem Górniczym, które zezwala na takie kontrole wyłącznie Urzędom Górniczym oraz jednostkom Państwowym, które działają za ich zgodą na drodze specjalnego porozumienia (np. PIP). O ile właściciele kopalni nie mając na razie obowiązku wpuszczania kontroli z poza wyżej wymienionych instytucji, o tyle problem traktowania koparek jako statki jest nadal niejasny i wymaga szybkich wyjaśnień oraz ustaleń międzyresortowych. Już w kolejnym numerze czasopisma ten problem będzie szerzej opisany.
Po przerwie krótką prezentację pomp używanych przy wydobyciu spod wody przedstawiła firma Tiga-Pumps.
Kolejny referat dr inż. Włodzimierza Kiełbasiewicza z firmy Protego z Wrocławia kontynuował tematykę wydobycia spod wody. Referent omówił problemy związane ze zbiornikami wodnymi w kopalniach. Przedstawił definicje, regulacje prawne, zasady ochrony i budowy zbiorników. Na ciekawych przykładach wskazał na zagrożenia związane z ustanawianiem pasów ochronnych przy budowie zbiorników oraz dodatkowo niepokojące problemy związane z wodą opadową zalegającą w wyrobisku.
Sesja popołudniowa okazała się równie interesująca. Trzeci wykład dnia poprowadził dr inż. Zdzisław Naziemiec z Instytutu Mineralnych Materiałów Budowlanych w Krakowie. Przedstawił temat „Zasady optymalnego doboru parametrów technicznych kruszarek przy rozdrabnianiu materiału skalnego w procesie produkcji kruszywa łamanego”. Na czytelnych przykładach omówił typy kruszarek, parametry różnicujące kruszarki, przeznaczenie i praktyczne zastosowanie kruszarek. Ekspert odpowiedział na wiele pytań padających z sali, dotyczących konkretnych zastosowań.
Po przerwie kawowej krótką prezentację nt. własnych systemów mycia kół w kopalniach przedstawiła Firma Frutiger Polska Sp. z o.o. z Oświęcimia.
Referat zamykający tego dnia przygotowali wykładowcy Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie: dr inż. Edyta Sermet i dr inż. Jerzy Górecki. Bogato zobrazowana prezentacja nt. „NATURA 2000 i kopalnie odkrywkowe na początku XXI wieku – trudne partnerstwo” wzbudziła duże zainteresowanie. Referujący dr inż. Jerzy Górecki omówił rzeczywistość zakładów górniczych w dobie rosnącego wpływu ochrony środowiska. Z pełnym zrozumieniem dla tej ochrony wskazał na krzywdzące traktowanie kopalń objętych zasięgiem działania programu NATURA 2000. Po wykładzie miała miejsce dyskusja. Z sali padały konkretne przykłady przykrych konsekwencji działania Programu.
Wieczorem ponad 120 uczestników Forum po trudach dnia uczestniczyło w uroczystym bankiecie i nocnej biesiadzie piwnej prowadzonej z powodzeniem przez Kabaret PAKA z Jeleniej Góry. Podczas biesiady uczestnicy mieli możliwość wygrania cennych nagród w konkursach. Zabawa był przednia i skończyła się grubo po północy.
Drugi dzień Forum obejmował kolejne dwa referaty. Mgr inż. Bogusław Jarema z firmy Hoffman Natursteinwerke z Krakowa omówił „Optymalizację urabiania bloków skalnych na przykładzie kopalni odkrywkowej piaskowca Żerkowice -Skała”. Referent przedstawił drogę zakładu prowadzącą do obecnej metody wydobycia piaskowca (od materiałów wybuchowych do materiału pęczniejącego). Dyskusja po referacie dotyczyła przede wszystkim konkretnych warunków pracy z materiałami pęczniejącymi i wynikającymi z tego korzyści i zagrożeń.
Ostatni referat nt. rekultywacji byłych kopalń kruszywa naturalnego na przykładach rozwiązań nietypowych wygłosił mgr inż. Wiktor Musielak ze Stowarzyszenia Kierowników Ruchu Zakładów Górniczych w Strzegomiu. Doświadczony specjalista w zakresie rekultywacji wskazał na ciekawe rozwiązania i związane z tym przeszkody przy zagospodarowywaniu byłych kopalni w sposób nietypowy. Nawiązał w swoim referacie również do problemu wielkich kopalni (Bełchatów) i ich olbrzymiego wpływu na środowisko (trzęsienia, zagrożenia gospodarki wodnej).
Dużym zainteresowaniem uczestników cieszyły się stoiska firm produkujących maszyny i urządzenia dla kopalń ustawione w holu hotelu.
Ocena merytoryczna wystawiona Forum poprzez wypełniane na koniec ankiety pozwoliła organizatorom zdobyć cenne informacje nt. nurtujących branże najpilniejszych problemów-tematów, które powinny być poruszane w Kopalinach, jak i na kolejnych Forach. Uczestnicy wysoko ocenili poziom merytoryczny Forum. Jest to dla redakcji wyróżnienie, ale i impuls do dalszego podnoszenia jakości kolejnych konferencji.
